In de legale kran ten stonden in de oorlogsjaren vooral verhalen die pro Duits waren, daardoor ontstonden al snel il legale kranten die on dergronds gemaakt, gedrukt of gestencild en bezorgd werden. Veel mensen van de illegale pers waren ook actief in andere verzetsgroepen.
– Stencilpost 4 op de zolder van de fam. Slagt, Ringdijk. V.l.n.r. C. v.d. Matten, J. Smit, Klaas Slob, Guus Ideler en Co Jongeburger –
Trouw had in Rotterdam een regionaal bureau opgezet en van daaruit was Kees van der Matten (Tonny) de contactpersoon voor district Krimpenerwaard, waar Nieuwerkerk ook onderviel. Tot oktober 1944 waren er verschillende illegale kranten in omloop, maar door de spoorwegstakingen, uitvallende stroomvoorzieningen etc. werd besloten om te gaan samenwerken.
De Vrije Pers was geboren.
De kranten voor Nieuwerkerk kwamen van de overkant van de IJssel. De Vrije Pers en de Regionale Trouw Bulletins werden daar gestencild. In Ouderkerk was een praktisch onvindbaar kantoor ingericht in de Hooischuur van de heer Verkaik. 71 uitgaven van De Vrije Pers, totaal ca. 110.000 exemplaren, werden daar vervaardigd. De Vrije Pers met de twee leeuwtjes werd verspreid in de Krimpenerwaard, Nieuwerkerk en Capelle aan den IJssel.
Vanaf 28 november 1944 ging Trouw ook weer apart verschijnen, waardoor er nog eens 23 uitgaven van het Trouw Bulletin, de zgn. regionale Trouwuitgaven, daar werden vervaardigd.
De Bulletins bleven beschikbaar als reservepost. Eerst in de Hervormde pastorie aan de Kerklaan (de vader van Jan Smit was president-kerkvoogd) en later op zolder bij de familie Gijs Slagt aan de Ringdijk.
Uitgaven van De Vrije Pers waren altijd te onderscheiden. De uitgaven die Jan Smit fabriceerde, waren te herkennen aan de ‘J’ rechtsbovenin op de voorpagina.
Overigens werd bij de familie Gijs Slagt ook de Trouw Bulletins vervaardigd.
– Trouw-Bulletin van 24 februari 1945 met daarin het tragische bericht over Dirk van den Dool –
“Stencilpost 4 in Nieuwerkerk”
Maar er kwam extra hulp, door middel van extra stencilposten. Bijvoorbeeld Jan Smit uit Nieuwerkerk met Guus Ideler en Klaas Slob. Zij maakten vele Trouw-uitgaven.
Om de krant rond te brengen, waren er zes koeriersters onder leiding van Jan Smit en Guus Ideler. Samen met Klaas Slob en Gré v.d. Linde bemanden zij stencilpost 4, waar het Trouw-bulletin werd gestencild.
Lees ook deze verhalen
